Ik zag het prachtige werk ‘Schoonheid is te koop’ van Ton Smulders tijdens de expositie SOP bij K26 in Oss en het maakte me meteen nieuwsgierig naar de maker erachter.
SOP is deze zomer de zusterexpositie van ZEEP in Museum Jan Cunen. Beide tentoonstellingen nemen zeep als uitgangspunt, een product dat nauw verbonden is met de Osse geschiedenis. Maar zeep gaat hier over veel meer dan schoonmaken. De kunstenaars onderzoeken thema’s als zorg en zuivering, herinneringen en schuld, en alles wat we proberen weg te wassen maar soms toch blijft kleven.
Ook Ton geeft daar met zijn werk een heel eigen draai aan. Een mooie aanleiding om hem beter te leren kennen: wie is de maker achter het werk, waar haalt hij zijn inspiratie vandaan en wat wil hij ons laten zien?
1. Wie ben je en wat maak je?
Ik ben Ton Smulders, 57 jaar en woon nu zo’n 23 jaar in Uden. Mijn geld verdiend als architect,
waarbij ik de nadruk probeer te leggen op fijne én functionele ruimtes. Daarnaast maak ik reliëfs, dus
kunst die zit tussen plat en vrijstaand ruimtelijk. Vaak met karton, maar de laatste jaren ook met
allerlei andere materialen, zoals spijkertjes of juist gaatjes in een plank. Ik signeer mijn werk met
Molitoriz, afgeleid (de)s Mulders, Molitor is molenaar in het latijn. Afbeeldingen van mijn werk zijn te
vinden op instagram bij Molitoriz.art.
2. Waar haal jij je inspiratie vandaan?
De waarneming, en hoe waarnemen zelf werkt. Het is geweldig als je iets ziet “in het wild”, waarvan
je denkt: “wat zie ik nu?” of “hoe kan dat nou”. Zoals kleur op een witte muur, of dat een zwarte
deur waar de zon op staat lichter kan zijn dan het witte stucwerk ernaast in de schaduw. En toch zien
je hersenen dan die deur als zwart, en de muur als wit. Kijken doen we voor een belangrijk deel niet
met onze ogen, maar met onze hersenen.
Als kleine jongen speelde ik met het badschuim en probeerde ik er figuren in te zien. Als je goed naar
schuim kijkt zie je dat de kleine belletjes ondoorzichtig wit zijn, en grotere transparant.
Daardoorheen zie je het donkere (afgedekt met schuim) water. Voor de huidige tentoonstelling bij
K26 in Oss (kruisstraat 26) heb ik met deze ontdekking een zeepmeisje uit een reclame gemaakt. De
honderden belletjes zijn kleine cilindertjes gemaakt met een 3d-printer. Bij zeepreclames wordt met
mooie meisjesgezichten steeds de illusie verkocht dat schoonheid (beauty) gekocht kan worden als
bijproduct van properheid (cleanness).
3. Wat hoop je dat mensen ervaren als ze jouw werk zien, horen of beleven?
Dat ze diezelfde verwondering krijgen. Leren om op verschillende manieren te kijken. Mijn werken
zijn vaak een soort puzzels. Er zit meer in dan op het eerste oog misschien lijkt. Werk dat puur
abstract lijkt draagt toch een afbeelding in zich bijvoorbeeld. En het mooie is: het is dan niet óf
abstract óf een afbeelding, maar beide. En achter het plaatje zit dan natuurlijk nog een betekenis. Zo
is het buiten ook, onze omgeving is gelaagd, we zien het stukje dat bekend is, en als we leren verder
“dóór te kijken” snappen we meer van de wereld.
4. Waar ben je op dit moment mee bezig?
Veel van mijn reliëfs werken met schaduw, en zijn daarom ongekleurd zodat de schaduw alle
mogelijke tinten grijs krijgt. Daarmee “schilder” ik dan. Nu ben ik bezig om te onderzoeken hoe ik dit
door kan ontwikkelen met kleur. Je kijkt dan naar puur witte oppervlakken, maar toch zie je kleur.
Een onzichtbaar kleurvlakje verkleurt het licht dat na reflectie in jouw oog terecht komt. En zo kan
het wit toch kleur hebben.
5. Welk cultureel initiatief, welke maker of welke plek in Maashorst verdient volgens jou
wat extra aandacht?
Het initiatief om een Udens Symfonie Orkest op te richten. Dirigent Antoine Kop is hier mee bezig,
maar het is moeilijk om voldoende strijkers (violen, altviolen, cello’s en contrabassen) te vinden
hiervoor, terwijl die in de klassieke muziek de basis van het geluid vormen. Ik hoop dat zich komende
tijd voldoende geïnteresseerden aanmelden.
Nieuwsgierig geworden naar het werk van Ton? De expositie SOP is nog tot en met 13 september te bezoeken bij K26 in Oss. Daar kun je zijn werk zelf van dichtbij bekijken en ontdekken wat er gebeurt als je nét even anders kijkt.
Meer weten over Ton en zijn werk? Neem dan een kijkje op Molitoriz.art.
